Το λάθος του να ζεις «προκαταβολικά»

της Δέσποινας Μπορουτζή

Πάντα μισούσα τα κοινότοπα μότο.
«Η μεγαλύτερη αρετή είναι η ειλικρίνεια».
«Για να αλλάξεις τον κόσμο πρέπει πρώτα να αλλάξεις εσύ».
«Σ’ ένα χωρισμό φταίνε πάντα και οι δυο».
Και τα λοιπά, και τα λοιπά. 

Ένα από αυτά είναι το «Ζήσε το παρόν».

Η άποψη αυτή είναι σωστή. Μόνον όμως όταν δεν παρεξηγείται το νόημά της (και συνήθως αυτό συμβαίνει). Γιατί διαφορετικά, καταλήγει σε διαστρεβλώσεις, όπως το να διαγράφεις τις πολύτιμες μνήμες σου, να μην είσαι καθόλου προνοητικός και υπεύθυνος για βασικά θέματα (λ.χ. οικονομικής διαχείρισης), να υπεκφεύγεις από ένα πρόσκαιρα κοπιαστικό παρόν, δημιουργικό ωστόσο στο χρονικό συνεχές.

Ο πυρήνας όμως της σκέψης «απόλαυσε αυτό που ζεις τώρα» είναι ολότελα υγιής, γιατί είναι η βίωση της ίδιας της ζωής. Η ζωή είναι εδώ, τώρα! Η απόλαυση του να ζεις το παρόν δεν είναι φυσικά το εφηβικό YOLO, με κραιπάλες σαν να μην υπάρχει αύριο. Μπορεί να είναι και αυτό. Όχι όμως μόνο αυτό. Αλλιώς γίνεται ψυχαναγκαστικό ξόδεμα, σαν τον καταναγκασμό του «να περάσεις τέλεια και να τα κάνεις όλα στις διακοπές». Η απόλαυση του να ζεις το παρόν μπορεί να είναι και οι πιο μικρές στιγμές της καθημερινότητας. Η απόλαυση της χαλάρωσης στον καναπέ σου, τα δευτερόλεπτα ενός δημιουργικού οίστρου, το πρωινό φιλί στον αγαπημένο σου, το οτιδήποτε.

Στην αντίπερα όχθη, θλίβομαι με όσους -πέφτω κι εγώ στην παγίδα- δεν είναι ευτυχισμένοι στο παρόν, διότι το βιώνουν ως «προκαταβολικό παρόν» προς ευόδωση στο μέλλον. Και δεν αναφέρομαι εδώ σε αναγκαίες θυσίες, όπως η μελέτη στην οποία αφοσιώνεται ένας επίδοξος επιστήμονας. Αναφέρομαι στην καθημερινή χρησιμοθηρία.

Γιατί να απολαύσω την ανάγνωση αυτού του βιβλίου, αφού δεν αποτελεί εξεταστέα ύλη; Γιατί να πάω μόνη μου βόλτα στην παραλία, αφού αυτό δε θα προωθήσει τις δημόσιες σχέσεις μου; Γιατί να επισκεφτώ την κολλητή μου σπίτι της, αφού εκεί δεν υπάρχουν πιθανότητες να γνωρίσω κανέναν άντρα; Γιατί να γράφω αυτές τις γραμμές, αφού αυτό δε μου δίνει καμιά εγγύηση για επαγγελματική αποκατάσταση;

Αποκατάσταση. Αυτή είναι η λέξη κλειδί της χρησιμοθηρίας. Αποκατάσταση υλική, αποκατάσταση οικονομική, αποκατάσταση στην επαγγελματική ζωή. Δεν είμαι ευτυχισμένη τώρα. Τώρα επενδύω. Δεν ζω. Επενδύω για να ζω ωραία στο μέλλον. Μόνο που αυτό το μέλλον δεν έρχεται ποτέ.

Ως ένα βαθμό το παραπάνω σκεπτικό είναι ανθρωπίνως κατανοητό. Η χρησιμοθηρία αυτή δεν είναι απαραίτητα δείγμα στυγνού αμοραλισμού, μα πιο συχνά εκδήλωση ανασφάλειας. Δεν παύει όμως να συνιστά μια ψυχολογική παγίδα. Αναρωτιέμαι αν υπάρχει κάποιος όρος της Ψυχολογίας που να περιγράφει τη λούπα αυτή.

Είναι αναγκαίο να διαχωρίσουμε τον υγιή κόπο, την προσπάθεια, ένα στοιχειώδες πλάνο ζωής που να ανταποκρίνεται στην κοσμοθεωρία μας από τον ψυχαναγκασμό που υπαγορεύει να είναι όλες οι πράξεις μας «χρήσιμες» στο δρόμο προς την εξασφάλισή μας. 

Δεν υπάρχει τίποτα πιο επωφελές από την καλή παρέα, τον αυθορμητισμό του έρωτα και τις στιγμές μοναχικής περισυλλογής για την ψυχική μας υγεία. Αυτά είναι η ευτυχία μας «εδώ και τώρα». 

Ετικέτες: ,

Related Posts

Δέσποινα Μπορουτζή
by
Previous Post Next Post

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

80 shares

See You In FB